Asielzoekers in Nederland hebben geen reguliere zorgverzekering zolang ze nog geen verblijfsvergunning hebben. In plaats daarvan vallen zij onder de Regeling Medische zorg Asielzoekers (RMA). Deze regeling vergoedt noodzakelijke zorg, zoals huisartsenzorg en medisch noodzakelijke zorg, en wordt gefinancierd door het COA.
De zorg aan asielzoekers is zorg in natura. Dit betekent dat zorg alleen vergoed wordt wanneer de zorgaanbieder een contract heeft met RMA Healthcare. Voor asielzoekers geldt geen eigen bijdrage of eigen risico.
Voor asielzoekers geldt geen eigen bijdrage en geen eigen risico. RMA Healthcare verrekent deze kosten met de zorgaanbieder. Asielzoekers kunnen aanspraak maken op zorg in natura. Zorg buiten Nederland wordt alleen vergoed als RMA Healthcare vooraf toestemming heeft verleend of als deze zorg spoedeisend is.
Zorgverzekering asielzoekers
De zorg voor asielzoekers staat los van de gewone zorgverzekering. De kosten hebben daarom geen gevolgen voor de premie die andere verzekerden betalen. De voorwaarden voor de zorg waar een asielzoeker recht op heeft staan in de Regeling Medische Zorg Asielzoekers.
Een asielzoeker krijgt bij aankomst onderdak, maaltijden en zaken zoals toiletartikelen en wasmiddel. Tijdens de asielprocedure ontvangt een asielzoeker weekgeld voor eten, kleding, toiletartikelen en andere persoonlijke uitgaven.
Tijdens hun asielprocedure hebben ze recht op basisvoorzieningen, zoals eten en onderdak. Als ze zelf kunnen koken, krijgen ze eetgeld om boodschappen te doen. Later komt daar ook leefgeld bij. Dat is een kleine 14,50 euro per week.
Een asielzoeker heeft ook recht op een aantal onderdelen uit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Het is altijd zorg in natura, via gecontracteerde zorgaanbieders . Er geldt geen eigen bijdrage en geen eigen risico. Asielzoekers kunnen pas na 2 maanden volledig aanspraak maken op de vergoedingen uit de RMA.
Na 5 jaar komt u in aanmerking voor een permanente verblijfsvergunning (vaak afgekort tot 'ILR' of 'vestiging'). Volgens de nieuwe regels krijgen volwassenen die op of na 2 maart 2026 asiel aanvragen, 30 maanden vluchtelingenstatus/humanitaire bescherming (HP) in plaats van 5 jaar.
Medische kosten als verzoeker om internationale bescherming. Verzoekers om internationale bescherming (VIB, voorheen 'asielzoekers') hebben recht op medische zorg als 'begunstigden van de opvang'. Hoe de medische zorg geregeld is, en de invulling ervan, is afhankelijk van de opvangsituatie.
Ziektekostenregeling asielzoekers
Asielzoekers die in afwachting zijn van de uitslag van hun asielverzoek verblijven in een asielzoekerscentrum. Zij zijn daar collectief verzekerd via de Regeling Medische Zorg Asielzoekers (RMA). Ze hebben recht op bijna alle zorg uit het basispakket en zorg uit de Wet langdurige zorg.
Gemeenten krijgen van het Rijk 30.000 euro als zij een statushouder opnemen die nu nog in een asielzoekerscentrum van het COA wacht op een huis. Dat schrijft minister Faber van Asiel en Migratie (PVV) aan de Tweede Kamer.
Hoeveel geld krijgen asielzoekers? Tijdens de asielprocedure ontvangt een asielzoeker maximaal 74 euro per week voor eten, kleding en zakgeld. Het leefgeld van €14,47 per week, is bedoeld om kleding en toiletartikelen te kopen en andere persoonlijke uitgaven. Het eetgeld is afhankelijk van de gezinssamenstelling.
Vluchtelingen uit Oekraïne krijgen zorg uit het basispakket vergoed en bijvoorbeeld mondzorg bij acute pijn, anticonceptie, een bril en gehoorapparaat, bepaalde geneesmiddelen en langdurige zorg. De zorg wordt vergoed op basis van de Regeling medische zorg ontheemden uit Oekraïne (RMO).
Migranten met EU-nationaliteit
Dan ben je (sinds 1 januari 2006) verplicht een Nederlandse zorgverzekering af te sluiten. Als je uit een verdragsland inkomen ontvangt waarop sociale belasting wordt ingehouden ben je verzekeringsplichtig in dat land.
Rechten en Plichten
Alle asielzoekers hebben recht op opvang wanneer zij niet voldoende middelen hebben om voor zichzelf te voorzien. Het recht op opvang omvangt ook recht op onderdak, leefgeld, toegang tot gezondheidszorg en toegang tot educatie voor minderjarigen.
Alle kosten van het AZC worden door de Nederlandse overheid betaald via het COA.
Een tegemoetkoming voor gastgezinnen
Vanaf 1 mei 2026 ontvangen gastgezinnen € 150 per maand als zij een statushouder opvangen. De overheid wil zo het bieden van tijdelijke opvang stimuleren. Deze vergoeding is bedoeld als tegemoetkoming in de kosten, zoals eten en energie.
De gemiddelde kosten voor de opvang van een individuele asielzoeker zijn € 91,00 per dag voor reguliere opvang en € 184,00 per dag voor noodopvang.
Als u als asielzoeker betalend werk doet met een arbeidsovereenkomst, kan u zich al aansluiten bij een ziekenfonds van uw eigen keuze. Wilt u geen lid worden van een ziekenfonds, dan kan u zich gratis aansluiten bij de 'Hulpkas voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering' HZIV/CAAMI.
Asielzoekers kunnen worden uitgezet vanwege een strafrechtelijke veroordeling en zo worden teruggestuurd naar een land waar ze kunnen worden lastiggevallen, gevangengezet, gemarteld of zelfs gedood. Er staat veel op het spel voor een cliënt aan wie asiel is verleend in een strafzaak.
Vanaf 12 juni 2026 gaan nieuwe asielregels gelden in de Europese Unie (EU). Zo moeten er strengere controles aan de buitengrenzen komen, snellere asielprocedures en beperkingen voor asielzoekers om door te reizen naar andere EU-landen om daar asiel aan te vragen.
Na 5 jaar wordt uw verblijfsvergunning doorgaans met nog eens 5 jaar verlengd. U hoeft hiervoor geen verlenging aan te vragen; dit gebeurt automatisch . Het Ministerie van Binnenlandse Zaken stuurt u een e-mail ter bevestiging van de verlenging. Dit gebeurt uiterlijk 2 maanden voordat uw verblijfsvergunning verloopt.
Wat is het verschil tussen een vluchteling en een asielzoeker? Niet iedere asielzoeker is een vluchteling. Een asielzoeker vraagt bescherming aan in een ander land, maar er is nog niet bepaald of hij of zij inderdaad internationale bescherming nodig heeft.
Zodra jouw asielprocedure begint, ontvang je vaak ook leefgeld. Dit is voor iedereen even hoog: vanaf 1 januari 2025 €14,87 per week. Dat is 40 cent meer dan in 2024. Op sommige locaties ontvangen bewoners geen leefgeld, maar ontvangen ze verzorgingsproducten van het COA.
Iemand die asiel moet aanvragen in een ander land, krijgt waarschijnlijk te maken met meerdere verliezen: verlies van huis, cultuur, familie, beroep, taal en vrienden, evenals toekomstplannen . De reis naar het land van bestemming kan traumatisch zijn.