Ja, grafschennis is een strafbaar misdrijf. Volgens de wet in Nederland (artikel 149 van het Wetboek van Strafrecht) is het opzettelijk schenden van een graf of het vernielen van een gedenkteken verboden.
Artikel 149 [Grafschennis]
Hij die opzettelijk een graf schendt of enig op een begraafplaats opgericht gedenkteken opzettelijk en wederrechtelijk vernielt of beschadigt, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste een jaar of geldboete van de derde categorie.
Grafroof is het openbreken van een graf om op illegale wijze het lichaam of artefacten te verwijderen. Historisch gezien wordt grafroof geassocieerd met schatzoeken. In dergelijke gevallen breken dieven in de graven van rijke personen om grafgiften te stelen en te verkopen.
Welke straf kan worden opgelegd? De maximale straf die op grafschennis staat, is een gevangenisstraf van een jaar of een geldboete van € 7.400,00. Met de juiste verdediging zal de maximale straf nooit worden opgelegd.
'Schudden' is in feite een vorm van ruimen van een graf, waarbij de verzamelde resten dieper onder hetzelfde graf ter aarde worden besteld. Die resten tellen dan niet meer als een bijzetting. Zo is er in het graf ruimte gemaakt voor nieuwe begravingen.
Hierdoor kunnen maximaal twee overledenen begraven worden in een graf waar eerder al familieleden ter aarde zijn besteld. Het schudden is toegestaan: als de rechthebbende het eeuwigdurend grafrecht laat omzetten naar een grafrecht van twintig jaar. Dat kost niets extra.
Ernstige eerbied
Het is respectloos om grafstenen of monumenten aan te raken. Afhankelijk van hun ouderdom kan dit zelfs schade veroorzaken. Ga niet op een graf staan en loop tussen de grafstenen door.
(1) Iemand is schuldig aan het schenden van graven wanneer hij opzettelijk: (a) de graven, monumenten, hekken, struiken, ornamenten, terreinen of gebouwen in of rondom een begraafplaats of grafplaats verminkt; of (b) het graf van een persoon schendt door het te vernielen, te verwijderen of te beschadigen.
De wettelijke minimumduur voor een graf hangt af van het type graf, met een wettelijke grafrust van 10 jaar en een minimale uitgiftetermijn van 20 jaar voor een particulier graf.
Voor het fysiek aantasten van een overleden lichaam zou een zelfstandige strafbepaling in de wet moeten komen. Die bestaat nu nog niet. Daarnaast zijn er vormen van lijkschennis die nu nog niet strafbaar zijn gesteld, maar wel strafbaarstelling verdienen.
Plundering wist de herinnering aan de antieke wereld uit en verandert haar meest verfijnde artistieke creaties in decoraties, versieringen op een plank, losgezongen van hun historische context en uiteindelijk van alle betekenis. Grafrovers die niet worden gepakt, verkopen doorgaans relatief moderne voorwerpen anoniem en artefacten op de zwarte markt.
Grafschennis omvat opzettelijke daden van vandalisme, diefstal of vernieling op plaatsen waar mensen begraven liggen, zoals het wegnemen van lijken of het plunderen van graven.
Na 30 jaar verlopen de grafrechten van een particulier graf. Nabestaanden kunnen deze rechten meestal verlengen, of het graf wordt geruimd om plaats te maken voor een nieuw graf.
Voor een graf betaal je meestal geen vast bedrag per jaar, maar koop je de grafrechten in één keer voor een langere periode van 10, 20 of 30 jaar. Soms rekent de gemeente of begraafplaats wel losse jaarlijkse onderhoudskosten.
Op grafschennis staat in Nederland een maximale gevangenisstraf van één jaar of een geldboete van maximaal € 10.300 (boetecategorie 3). Dit is geregeld in artikel 149 van het Wetboek van Strafrecht.
In de huidige wet staan te weinig afspraken over de bescherming van het lichaam van overleden personen. Daar komt binnenkort verandering in. Necrofilie, seksuele handelingen met een overledene, wordt dus strafbaar. Ook wordt het verboden om seksuele beelden van en met een lichaam te maken.
Incest is in Nederland niet verboden. Seks met een minderjarige, of onvrijwillige seks is echter wel strafbaar.
Bij een grafruiming worden de overblijfselen—meestal alleen nog botten—met de hand opgegraven. Ze worden vervolgens herbegraven in een speciaal verzamelgraf (knekelput) op dezelfde begraafplaats. Soms is crematie ook een optie of worden de resten dieper in hetzelfde graf herbegraven (dit wordt 'schudden' genoemd).
Iemand wordt vaak pas na ongeveer vijf dagen begraven vanwege praktische regelingen, rouwverwerking en de Wet op de lijkbezorging. In Nederland moet een uitvaart volgens de wet plaatsvinden tussen 36 uur en uiterlijk op de zesde werkdag na het overlijden.
In goede omstandigheden is een lijk in een jaar of 5 tot 7 geskletteerd (er is dan alleen het bottenstelsel over) en kan het zo zijn dat na ongeveer 20-25 jaar helemaal niets meer van een lichaam terug gevonden wordt.
Traditioneel zijn de meeste grafpercelen van oost naar west georiënteerd. De voeten van de overledene wijzen naar het oosten en de grafsteen wordt boven het hoofd geplaatst aan de westkant van het graf. Als echtparen naast elkaar begraven worden, wordt de vrouw meestal in het noordelijke perceel begraven, zodat ze aan de linkerkant van haar man ligt.
In Nederland bedoelt men met het ruimen van het graf proces waarbij een graf wordt leeggemaakt na het verstrijken van de grafrechten of wanneer een begraafplaats wordt heringericht.
De tijd dat iemand in een algemeen graf ligt, is vaak 10 jaar. Dat is gelijk aan de minimale periode van grafrust. Langer, bijvoorbeeld 15 of 20 jaar, is soms ook mogelijk, maar dat is afhankelijk van de begraafplaats. Na die periode kan de houder van de begraafplaats de rustplaats ruimen.
Grafschennis omvat opzettelijke daden van vandalisme of vernieling op plaatsen waar mensen begraven liggen, waaronder grafmonumenten en grafstenen. Urineren op iemands graf is een vorm van grafschennis.
Het spreekt voor zich dat je de basisvorm van een graf kent; loop tussen de grafstenen door en ga niet op een graf staan. Houd je aan de regels van de begraafplaats. De meeste begraafplaatsen hebben een bord bij de ingang met openingstijden, regels over versieringen, enz. Houd je aan deze regels.